Het overlijden van de (mede) eigenaar van een bedrijf heeft een grote impact.

De situatieschets

Het gaat om een veel voorkomende situatie, namelijk een ondernemer met partner van eind 50. Getrouwd in gemeenschap van goederen met twee kinderen waarvan 1 werkzaam in het bedrijf (beoogd bedrijfsopvolger) is. Er is geen testament en er is verder niets geregeld. De onderneming betreft een horecazaak met een pand in eigendom binnen een B.V.-structuur. De ondernemer komt plots te overlijden.

Gevolgen

De aandelen in het bedrijf komen in de boedel van de overleden ondernemer terecht. Deze boedel wordt vervolgens verdeeld over de 3 erfgenamen (partner en 2 kinderen) waarbij de partner het vruchtgebruik krijgt en de kinderen een vordering op de langstlevende (partner). Pas als dan de partner komt te overlijden komen de aandelen bij de kinderen terecht.

Dit heeft als gevolg dat de partner dus bestuurder wordt van het bedrijf. Dit terwijl het logischer zou zijn dat de beoogd bedrijfsopvolger deze rol zou oppakken.

De situatie is nog erger als ook de partner komt te overlijden. De aandelen komen dan bij de drie kinderen terecht. Een schip met 3 kapiteins heeft vaak niet de voorkeur.

Mogelijkheden

Om deze reden wordt er veelal eerst een scheiding gemaakt in het stemrecht en winstrecht van de aandelen. In deze situatie wordt dan veelal gekozen voor het oprichten van een stak. Dit klinkt heel zwaar maar valt mee. Hiermee kun je vastleggen wie in welke situatie het stemrecht en bestuur mag voeren voor het bedrijf. Op deze manier is de continuïteit op korte termijn binnen de onderneming geborgen.

Meerdere aandeelhouders

Gaat het om een onderneming met meerdere aandeelhouders?  Dan is deze constructie niet nodig. Dan wordt veelal gekozen voor een aandeelhoudersovereenkomst. Bepalingen die regelmatig voorkomen in deze overeenkomst is dat bij het overlijden van een aandeelhouder het bestuur wordt voortgezet door de andere bestuurders, dat de erfgenamen de aandelen moeten aanbieden aan de zittende aandeelhouders en veelal is ook een methode voor het bepalen koopprijs opgenomen. Oftewel de erfgenamen komen met een zakgeld te zitten welke verdeeld kan worden.

Familiebedrijven

Bij familiebedrijven is het lastigste gedeelte de verdeling van het vermogen over de erfgenamen en de belastinggevolgen. Het meest voorkomende probleem is dat ouders de kinderen een eerlijk deel van het vermogen wil nalaten.

In ons voorbeeld krijgt het andere kind (niet beoogd bedrijfsopvolger) uiteindelijk ook een winstaandeel in het bedrijf. Dit is vaak onwenselijk voor de voortzetter. Dit omdat er dan invloed op het beleid kan worden uitgeoefend en de bedrijfsopvolger werkt voor het winstaandeel.

Daarom zie je dat er middels een testament wordt bepaald dat de opvolger de aandelen erft en de andere kinderen het overige vermogen (huis of beleggingen). Maar ook dit kan tot frictie leiden. Communicatie is daarom heel belangrijk! Leg uit wat jullie wensen en hoe jullie dit willen vormgeven.

Hetgeen wat je als ouders echt moet willen vermijden is dat er ruzie ontstaat tussen de kinderen na jullie overlijden.

LEF Accountants

Ben je nieuwsgierig geworden naar de hobbels (gevolgen) op jouw pad (situatie). Neem dan contact met ons op. Samen stippelen we jouw route uit naar Rome, want er zijn vele wegen die er naar toe leiden.